Van Gogh 150 jaar: persberichten

2003.03.27

Op zoek naar Van Gogh. Van Zundert tot Auvers (fotoboek en expositie)
Ter gelegenheid van de 150ste verjaardag van Vincent van Gogh op 30 maart 2003 verschijnt vandaag het fotoboek Op zoek naar van Gogh. Van Zundert tot Auvers.  Dit rijk geïllustreerde boek geeft een beeld van de voornaamste plaatsen waar Van Gogh heeft gewerkt en gewoond.  De weg naar het kunstenaarschap was voor Vincent van Gogh een zwerftocht met vele stations. In zijn korte leven, dat in 1853 begon in het Brabantse Zundert, verbleef hij op meer dan twintig plaatsen in Nederland, België, Engeland en Frankrijk, voordat hij in de zomer van 1890 in Auvers-sur-Oise overleed.  
Vincent van de Wijngaard reisde met zijn camera naar de plaatsen waar Van Gogh woonde als jongetje op de kostschool, als leraar in Engeland, als evangelist in de kolenmijnen van de Borinage, en als schilder op verschillende plaatsen in Nederland en Frankrijk. Hij bezocht de oude huizen, proefde de sfeer in de wijken en zocht naar de schaarse overblijfselen die ons nog iets laten zien en ervaren van Van Goghs leven en werk. In ruim zeventig sfeerbeelden wordt de wereld van de kunstenaar weergegeven. De foto's worden gecombineerd met historische beelden en werken van Van Gogh. Jack Nouws reisde met hem mee en beschreef de plaatsen waar ook nu nog Van Goghs echo hoorbaar is, de plekken in Europa waar de moderne reiziger het voetspoor van de kunstenaar kan volgen. 
Het boek is mede mogelijk gemaakt dankzij genereuze bijdragen van het Ministerie van OCenW, Economische Zaken (gemeente Amsterdam), de Provincie Drenthe, de Mondriaan Stichting (Stimuleringsfonds voor beeldende kunst, vormgeving en museale activiteiten), Amsterdam Tourist Board en Toerisme Recreatie Nederland. Om de 150ste verjaardag van Van Gogh extra luister bij te zetten, wordt van 28 maart tot en met 15 juni 2003 een selectie van 21 foto's uit het boek geëxposeerd (formaat: 84 x 119 cm) in de linkerpromenade van de tentoonstellingsvleugel van het Van Gogh Museum.  

Achtergrondinformatie fotograaf en auteur 
Vincent van de Wijngaard (Leiden, 1967) studeerde fotografie aan de Koninklijke Academie in Den Haag. Hij maakte fotoreportages voor o.a. Rails, Holland Herald en Elegance. Jack Nouws (Zundert, 1960) is freelance schrijver van o.a. reisreportages voor Rails en Metro. 
Gegevens fotoboek 
Op zoek naar Van Gogh. Van Zundert tot Auvers; fotograaf Vincent van de Wijngaard, auteur Jack Nouws, 144 pagina's, 72 foto's en 30 historische beelden en werken van Van Gogh, Waanders Uitgevers, 2003, ISBN 90 400 8805 5, prijs € 15. Het boek is eveneens verkrijgbaar in het Engels (ISBN 90 400 8806 3) en in het Frans (ISBN 90 400 8807 1). 
meer: www.vangoghmuseum.nl

2003.03.30

Van Gogh Museum op zondag 30 maart 2003 gratis en tot 21 uur open
Op zondag 30 maart 2003, de datum waarop Vincent van Gogh 150 jaar zou zijn geworden, is het Van Gogh Museum voor alle bezoekers gratis toegankelijk. Hiermee geven het museum en de Rabobank, die dit jaar een vijfjarig partnership zijn aangegaan, een cadeau aan het publiek. In verband met het grote aantal verwachte bezoekers blijft het museum tot 21 uur open.
Gedurende de hele dag zullen zowel buiten als binnen het museum festiviteiten plaatsvinden. Bezoekers kunnen in de eerste plaats genieten van de vaste opstelling en van drie tijdelijke tentoonstellingen: De keuze van Vincent (een selectie van ongeveer 200 werken van Van Goghs grote inspiratiebronnen), Bij Vincent aan de muur (met prenten van onder anderen Van Ostade, Bosboom, Israëls, Corot, Daumier, Millet en Bodmer) en de fotopresentatie Op zoek naar Van Gogh (een selectie van 21 foto's van Vincent van de Wijngaard uit het gelijknamige boek). Een 19de-eeuwse schoonheidskoningin zal voor een feestelijk onthaal zorgen en er is muziek van onder meer Vocal Department. In het auditorium wordt een selectie van films over Van Gogh en door het museum gemaakte (educatieve) films getoond. Zowel kinderen als volwassenen worden die dag uitgenodigd om deel te nemen aan de Verjaardagskaartenwedstrijd. De kaarten kunnen worden gemaakt in het kinderatelier en worden ter plekke opgehangen op een tentoonstellingswand. Een deskundige jury van bekende Nederlandse illustratoren (Arend van Dam, Harrie Geelen, Annemarie van Haeringen en Peter van Straaten) beoordeelt vanaf 14 uur de inzendingen. Om 17 uur vindt de prijsuitreiking plaats. De makers van de 10 mooiste kaarten (5 in elke categorie: Kinderen en Volwassenen) krijgen een prijs. De 10 winnende kaarten worden gedrukt en ter verkoop aangeboden in de museumwinkel. De winst van de opbrengst gaat naar de Kalkfeld Primary School in Namibië en is bestemd voor tekenmaterialen. Voor details over de wedstrijd verwijzen we naar www.vangoghmuseum.nl. De wedstrijd wordt mede mogelijk gemaakt door Waanders Drukkers, Zwolle.

Partnership Van Gogh Museum – Rabobank 
Het Van Gogh Museum en de Rabobank zijn een intensief partnership aangegaan. Een vooraanstaand museum in Nederland met internationale allure verbindt zich met de grootste financiële dienstverlener in het land. Inspiratie is de kernwaarde die beide instellingen met elkaar delen en is het uitgangspunt om zoveel mogelijk mensen kennis te laten maken met Nederlands beroemdste kunstenaar.  
De Rabobank is vanaf 2003 als ‘promoting partner' voor vijf jaar verbonden met het Van Gogh Museum en stelt het museum in staat om bijzondere exposities te organiseren. Van een aantal tentoonstellingen is de Rabobank tevens hoofdsponsor. Voor meer informatie over de Rabobank, bezoek www.rabobank.nl.
meer: www.vangoghmuseum.nl

2003.03.30

Herdenking 150ste geboortedatum van Van Gogh groot succes in het Van Gogh Museum.
Op zondag 30 maart 2003, de datum waarop Vincent van Gogh 150 jaar zou zijn geworden, bezochten in totaal bijna 7.000 mensen het Van Gogh Museum. Het museum was voor de gelegenheid gratis en bij uitzondering tot 21 uur open.   Om 18 uur, het tijdstip waarop het museum normaal zijn deuren sluit, werden ruim 6.000 bezoekers geteld. Dat is circa 50 % meer dan op een normale zondag in maart. Opvallend veel Nederlanders en families met kinderen woonden de feestelijkheden binnen en buiten het museum bij.£
meer: www.vangoghmuseum.nl

2003.06.21

2003.06.26

Van Gogh Museum vervolgt jubileumjaar met Gogh Modern.
Op vrijdag 27 juni 2003 opent in het Van Gogh Museum te Amsterdam Gogh Modern,  de tweede hoofdtentoonstelling waarmee het museum de 150ste verjaardag van Vincent van Gogh (1853-1890) viert. Na De keuze van Vincent, dat een beeld gaf van de kunst waardoor Van Gogh zich heeft laten inspireren, belicht deze expositie de invloed van Van Gogh op belangrijke naoorlogse kunstenaars. Aan de hand van circa 80 bruiklenen uit de verzameling van het Stedelijk Museum in Amsterdam in combinatie met 25 werken van Van Gogh uit de eigen collectie zal worden getoond hoe actueel Van Goghs kunst nog is.

De presentatie is onderverdeeld in vijf sectoren die elk een ander aspect van Van Goghs invloed op de hedendaagse kunst vertegenwoordigen, en bevat schilderijen, beelden en video's van uiteenlopende kunstenaars en stromingen.

De sector Gebaar toont het bevrijdende effect van Van Goghs ongeremde en losse manier van schilderen. Veel kunstenaars uit de 20ste eeuw hebben het expressieve schildergebaar verder uitvergroot of tot de essentie van hun werk verheven. De naoorlogse generatie herontdekte de vrijheid van de penseelstreek en gaf de erfenis van Van Gogh op die manier rechtstreeks door. Zo nam de CoBrA-groep een voorbeeld aan het onbedorven handschrift van kindertekeningen en bestudeerde Dubuffet het werk van geestesgestoorden. Deze Franse ‘materieschilder' bracht, evenals zijn Spaanse collega Tàpies, naast verf ook materialen als zand, glas, teer of touw op zijn doeken aan. Anderen lieten het penseel soms geheel achterwege, zoals Rainer in zijn Fingermalereien en Pollock, die het doek op de grond legde en de verf erop gooide of druppelde.

De afdeling Kleur verenigt kunstenaars die Van Goghs kleurexperimenten nieuw leven in hebben geblazen. Van Gogh koos vaak ‘gewone' voorwerpen zoals aardappels, bloemen of schoenen om ‘toon-in-toon' te werken of juist met contrasterende kleuren. In de eerste helft van de 20ste eeuw maakten kunstenaars van onder andere De Stijl en het Bauhaus zich los van de figuratieve voorstelling. Na de Tweede Wereldoorlog voerden veel schilders hun experimenten met pure kleur(vlakken) verder door en ontdekten zij steeds nieuwe variaties. Amerikaanse kunstenaars als Brice Marden, Jasper Johns en Frank Stella, maar ook Nederlanders als Toon Verhoef en Rob van Koningsbruggen zetten deze traditie elk op hun eigen manier voort. 

In de groep Natuur zijn kunstwerken samengebracht rond een van de favoriete onderwerpen van Van Gogh. De Nederlandse schilder zag zichzelf in de traditie van de realisten, werkte het liefst in de vrije natuur en had een sterke voorkeur voor landschappen en werkende boeren. Zijn olijfboomgaarden, cipressen en bloemstillevens zijn echter niet alleen een weergave van de realiteit, maar vaak ook beladen met symboliek. De manier waarop kunstenaars het landschap en de natuur als inspiratiebron behandelen, is in de afgelopen halve eeuw sterk veranderd. Zo verwijst Anselm Kiefer naar begrippen als oogst en aarde door stro en soms bloemen in zijn werk te integreren. Land Art-kunstenaars verheffen de natuur zelf tot kunstwerk door fysiek in het landschap in te grijpen of door elementen uit de natuur in tamelijk ruwe vorm in het museum te presenteren. Marc Mulders probeert de essentie van een bos bloemen of een geslachte os te doorgronden om daarmee - net als Van Gogh - zijn bewondering voor de schepping uit te drukken. 

Vanaf het begin van zijn kunstenaarsloopbaan schilderde en tekende Van Gogh de werkende mens in zijn dagelijkse omgeving: boeren en landarbeiders, maaiend, zaaiend of uitrustend van hun zware activiteiten. Hij schilderde hen met veel betrokkenheid, en schuwde daarbij niet de sombere, armoedige en ‘lelijke' kanten van het boerenbestaan. Ook voor zijn portretten koos hij niet voor de rijken en geslaagden, maar juist voor prostituees, soldaten, cafébezoekers en lotgenoten uit het gesticht in Saint-Rémy. Tegenwoordig wordt schilderkunst nauwelijks meer als medium gebruikt om sociaal benadeelden in beeld te brengen. De realistische traditie van Van Gogh en zijn voorgangers is echter wel voortgezet in de 20ste-eeuwse fotografie. Mensen die aan de zelfkant van de maatschappij leven zijn door verschillende fotografen op uiteenlopende manieren in beeld gebracht:  soms met een ‘harde', realistische blik, dan weer met veel mededogen en sociale bewogenheid. Een selectie hiervan is gebundeld in Mens – la condition humaine.

Mens – met lichaam en ziel stelt Van Gogh als mens centraal. De feiten en de mythes zijn daarbij soms moeilijk uiteen te rafelen. Rond dit thema is dan ook werk van diverse kunstenaars samengebracht die het eigen lichaam of zelfs hun hele bestaan tot de essentie van hun kunst hebben verheven. De verwevenheid van kunst en leven die kenmerkend was voor Van Gogh, is in de afgelopen decennia op verschillende manieren voortgezet, bijvoorbeeld in de performances van Marina Abramovic, de Aktionen van Rudolph Schwarzkogler, de ‘lijfelijke' video's van Bruce Nauman en in de autobiografische kunst van Nan Goldin en Tracey Emin. 

Interviews op video.
Verspreid over de tentoonstellingsruimtes zijn zes interviews met hedendaagse kunstenaars (Marina Abramovic, Karel Appel, David Bade, Erzsébet Baerveldt, Marc  Mulders en Toon Verhoef) te zien op videoschermen. Centraal in de gesprekken staat hun mening over Van Gogh en wat zij van hem terugzien in hun eigen leven en/of werk. 

De tentoonstelling is georganiseerd in samenwerking met het Stedelijk Museum Amsterdam en werd samengesteld door Andreas Blühm, Jan Hein Sassen en Melanie Verhoeven.
meer: www.vangoghmuseum.nl