Bredene (1)- Een tentoonstelling bezoeken kan op heel veel manieren. Bijvoorbeeld door er voordien over te lezen, terplaatse onbekommerd vanaf de muur of vanuit de vloer zover mogelijk mee te gaan om dan naar een inleider zijn voorgelezen of spontaan gedebiteerde tekst te luisteren. Zoals bij Niki Claeys (Yedidya).(2)

De eerste rondgang geeft me een indruk van materie en kleur. Materie waarbij de verf in mengvorm en reliëfgevend aangebracht wordt. Wat de kleur betreft hou ik het aanvankelijk bij een directe referentie naar die materie of er toch heel dicht bij aanleunend. Samen maken ze een werk dat suggestief is wat diepte, afstand, homogeniteit betreft, zonder directe verwijzing naar enige organische aanwezigheid, buiten wat symbolische miniatuur persoontjes die een vingerwijzing willen zijn. Noem het een misschien onnodige maar doorsnee helpende anekdote.

Dat brengt me bij de tweede indruk. De sier waarbij materie en kleur anders gebruikt wordt namelijk in functie van wat zij schoon vindt. Het is vanuit deze tweede vaststelling van ik plots besef dat alles draait rond de expressie van een vorm van schoonheid via materie en kleur. Via evenwichten. Via zo sober mogelijke volumes. Daarbij krijgt de materie van gevlochten (indiaanse) stroken de opdracht het grote geheim aan te kondigen of de aanleiding te zijn tot een denkbeurt of het zoeken naar een boodschap. Toen vond ik het opeens allemaal zo overdreven gestileerd. Op zo’n moment trek ik me terug en hoop op soelaas van gelijk welke inleider (die altijd te lang op zich laat wachten).

De inleider Hans Swart wil het niet te vormelijk houden en wil de vernissage Hollands opentrekken naar het publiek toe. Hij spreekt over wakker roepen van de sluimerende zoekers. Zeer goede intenties maar men had me vooraf verwittigd. De man heeft zijn kunstjes al verkocht in het Casino Kursaal Oostende en het Noord-Nederlandse vrijmoedige strandde (naar verluid) op de Zuid-Nederlandse interrogativiteit (noem het afhoudend of scepticisme). Ja: zijn pleidooi werd verhalender dan ik vreesde. "Inkruipen, inkijken opzitten, toetsen, ..." Ik noem het een verkoopstechnische explicatie in het sierlijks Haags. Een sproke, een woordenspel van feitjes en anekdoten in een vloeiend gevoel gegoten. En zijn techniek is zo goed en verfijnd dat de ‘aangesproken’ luisteraars gedwee ja moeten knikken voor de meest absurde feitelijkheden. Dit was een oneerlijke vernissage. Of het werk van een therapeut. Dat kan natuurlijk ook.

Docu-Info

We kregen ook een bundeltje teksten waarin zowel de techniek als de bedoeling van de techniek beschreven werden. Een paar poëtisch gerangeerde teksten lauweren haar kijk op de schoonheid waarin het vrije onderzoek begrensd wordt door een goddelijke inspiratie. En waarin een soort standpunt genomen wordt over de actuele of hedendaagse kunststromingen die werkelijk waar diametraal tegenover haar expressie staan.

Het fragment:(3)

"Ik hou niet van dissonanten

Niet van chaos

En niet van sjiet die ze kunst noemen."

We mogen niet vergeten dat alles via vrij nadenken uit een chaos ontstaat, zodat haar visie een tegenstrijdigheid is voor een kijker en lezer zoals ik. Het duidelijk bewijs van het niet meteen doorstromen van haar tekstueel vastgelegd doel naar de plastische uitbeelding zijn de jurybesprekingen die ik een paar keer mocht meemaken en waarna ik me nu redelijk bekocht voel. Niet door de vorm, maar door de toegevoegde of oorspronkelijke waarde. (4)

Tenslotte één realistische kritiek: de prijzen zijn heel verkeerd. De vroegere bezoekers hebben ze glimlachend afgelezen. Niet doen, want je zet je eigen waarde in de tocht. Gehalveerd zijn de prijzen voor de liefhebber haalbaar en eerlijker.

André BAERT (09/11/2001)

(2) CC Anto Diez Bredene van 09/11/2001 tot 25/11/2001

(3) Voor de tekstliefhebbers: in die bundel staat 059/70.79.00 en 477/234.534 als contactadres

(4) Jury  Vermeylenfonds 1997, 1999 en 2000 en Vrienden Noordzeeaquarium 2001.