CORPUS05: De Eerste Dag -1
Onbeschaamde Vlaamse Primitieven?


Omtrent  Spencer Tunick

13 april 2005

De pers speelt meteen mee. Kris Hendrickx bloklettert: "Naaktfotograaf zorgt voor controverse… Brugge die Blote … Mensen vragen zich vooral af of dit kunst is?" Vanuit BruggePlus vraagt men om commentaren voor die pers. Ik schrijf naar Barbara Debusschere: "Het lichaam heeft twee ladingen. Een van toestel en een van genot. Het vreemde is dat het genot in de massa niet (of zelden) aan bod komt. Een naaktstrand of een naaktdorp is alleen voor de persoon die niet weet waar het over gaat ‘interessant’. Naakt heeft, wanneer ze deel is van een verzameling, geen leeftijd, geen ophefmakende schoonheid. Lichaam wordt dan het andere leven, dat deel uitmaakt van straten, pleinen, gras, een straat, een rivier, een park, zelfs een eenzaam beeld."

Zijzelf noemt het in haar artikel (De Morgen 13.04.2005): "Pakkend, intrigerend, grensverleggend en poëtisch." Het gaat over "kwetsbaarheid, tere schoonheid, het contrast… de mens als eenheid, als soort…" Waarom mensen deelnemen aan zo’n ‘exhibitie’? In het artikel lees je: "Ik denk wel dat roem ook meespeelt, deeluitmaken van een kunstwerk, de kick, de bevrijding, het gevoel van gelijkwaardigheid, (veilig) verzet in groep…."

Misschien wel een soort cavalcade, een optocht van (anti)maskers, dus hoe dan ook in de stroomstraal van Ensor :"Poseren voor Tunick is met andere woorden een beetje als tong of middenvinger uitsteken naar de baas, de directeur, de bekrompen goegemeente."

06 mei 2005

Wat heb ik aan mijn lichaam dat anders is dan wat een ander wil en in de massa van naakt slechts een detail wordt van een grote verzameling onvermijdelijke verschillen? Alles en niets, maar altijd een vergelijking. Daar en dan en doorheen de geschiedenis die veel naakt bloot geeft. Lucy en Toumai (6 à 7 miljoen jaar geleden) hadden heel veel haar uit hun naakt lichaam. Haar wordt nu tot een minimum herleid en zweeft tussen mannelijk en vrouwelijk. Noem het een nieuwe naaktheid die sensualiteit wil zijn vanuit de specifieke details een man tot man en een vrouw tot vrouw maken. Het beeld van de mens wordt gereduceerd tot een homogene herkenning: dit is een mens.

Naakt is privaat, denk je. Ja, maar in groep is er geen echt privaat stukje vel meer. Huid, vlees, contouren, finesse en deformatie, fris of ervaren. Hopelijk heeft het een geur. Waarom? Ik had, totaal onverwacht en latent aanwezig, een droom die me bijgebleven is. Vorige week. Ik zag de massa naaktheid in straten en steegjes van Brugge en dat beeld versprong plots naar de naakte rijen van een uitroeiingskamp. Wat is het visuele verschil? Niets want wanneer het doel niet aangeduid wordt, is alles mogelijk. Met het onuitwisbaar afvoeren van mensen is de kleur en de frisheid van een boom niet verandert. Het getuigenis en de herinnering maken het groen tot een getekend groen.

Als ik daar straks sta, aan wie zal ik denken? Waar zal ik staan. Ik weet nu al iets van de Stadsschouwburg, ik vermoed het plein voor het Belfort en de Spinolarei.

 

7 mei 2005 - ochtend  

Om 2 uur sta ik er al. Vers gedoucht maar slaperig. Een paar trosjes mensen maar ik herken nog niemand. Als individu ben je van weinig tel of je moet een groep zijn. Mannen links, vrouwen rechts. Van elk 350 en meer kunnen er niet in, zegt de Brugse woordvoerster van Tunick. Mooie tanden met gevoel voor humor: moet cultureel zijn. Waarom zijn het altijd rokers die overal dichtbij om me staan. En niet daar verder. En dan zie ik dat de inkom voor de heren van heel dichtbij plots ontzettend ver is omdat honderden laatkomers indringen in de kalmte van de vroege naakten. Een minuscuul poortje in de afrastering is de muil naar de pluche zetels van de Stadsschouwburg. “Vijftig plussers aub!” Mijn hart klopt sneller: dit is de eerste keer dat leeftijd voor mij een voordeel heeft. Voor één keer ben ik niet te oud. Joris is me voor van een paar meter. Maar de nadar is onoverkomelijk en de jongere generatie wil me geen poot dichter bij de flits brengen. Ik zit vast tussen zuil en metaal. Mijn avondeten zit in mij strot tussen binnen- of buitenblijven. Misschien had ik beter niet eventjes geslapen. Misschien had ik nood aan dat soort lawaai dat Hollands is, of Engels, maar ook zachter Duits of Frans. Al die mensen samen zijn de hoofdkleuren van een nog niet gemaakt fotoschilderij.

 Tunick is magerder dan ik dacht en vrouwelijker. Minder arrogant dan op televisie, daarstraks. Maar hij kan de regen niet tegenhouden. Terwijl binnen 700 ongeklede mensen de royale taart in de grote doos worden, worden de honderden (duizenden?) drijfnat. Ik voel me er niet goed bij. Te druk, te opportunistisch, daarnet, toen die massa drumde om een plaats. Dat en de nattigheid die tot aan mijn lies stijgt maakt dat ik om 5 uur verdwijn. Het ochtendlicht is er nog niet en de regen wil een gordijn blijven tussen Schouwburg en Belfort. Ik heb twee gekende figuren gezien. Ik vraag ze wel om verslag. En zonder spijt kruip ik voor een paar uur om 05.45 in een eenzaam bed. In een dorp waar het natuurlijk niet geregend heeft.

 

André Baert
06-07.05.2005